# Hoe gebruiken gemeenten luchtfoto's voor BGT, BAG, WOZ, vergunningen en handhaving?

> Gemeenten houden de BGT en BAG bij en beoordelen WOZ en vergunningen vanaf het bureau. Een true orthofoto op 3 cm laat zien waar de kaart afwijkt.

Bron: https://www.kavel10.nl/kennis/luchtfoto-gemeenten/
Laatst bijgewerkt: 2026-10-21

Gemeenten gebruiken een luchtfoto om vanaf het bureau te zien of de kaart nog klopt met de stad: panden in de BAG, topografie in de BGT, kenmerken voor de WOZ, een vergunning en een signaal voor handhaving. Een grof bovenaanzicht is daarvoor vaak de basis. Wij vullen dat aan met een true orthofoto van heel Nederland op 3 cm, in [hetbestebeeld.nl (voorheen Vision 10)](/producten/vision-10/). 

## Welk beeld past bij welk gemeentelijk proces?

Niet elk loket heeft hetzelfde beeld nodig. De uitleg van orthofoto en true orthofoto staat in [wat is een orthofoto](/kennis/wat-is-een-orthofoto/). De keuze tussen loodrecht en schuin staat in [orthofoto of oblieke luchtfoto](/kennis/orthofoto-vs-obliek/).

| Proces | Wat je op het scherm wilt zien | Beeld dat past |
|---|---|---|
| BGT en BAG bijhouden | Of een pand, weg of verharding afwijkt van de registratie | True orthofoto, zodat het dak op de voetprint ligt |
| WOZ | Aanbouw, dakkapel, bijgebouw en het aantal bouwlagen | Bovenaanzicht plus een schuin gevelbeeld |
| Vergunningen | Ligging op het perceel en de omgeving van de aanvraag | True orthofoto, met een schuin beeld voor de gevel |
| Handhaving | Of er iets is veranderd ten opzichte van een eerdere opname | Twee jaargangen naast elkaar; het beeld is een signaal |

## Hoe helpt een true orthofoto bij de BGT en de BAG?

Een mutatie zie je door de registratie over de foto te leggen. Nieuwbouw, sloop of een strook verharding die nog niet op de kaart staat, valt dan op. Ligt het dak in de foto scheef, dan lijkt de contour verschoven en ga je een afwijking najagen die er niet is.

Wij leveren standaard true orthofoto's, met de omvalling van hoge objecten volledig gecorrigeerd.  De landelijke true orthofoto op 3 cm is er vanaf 2026.  Op die schaal blijft een kleine aanbouw of een smalle verharding zichtbaar, en het dak dekt de stoep niet af. Steeds meer van die controles doe je vanachter het bureau. Een bezoek op locatie volgt als het beeld daar aanleiding toe geeft. 

De foto is input, geen automatische bijhouding. Wij bieden geen kant-en-klare AI-karteringsdienst aan, maar wel beeldmateriaal dat als input dient.  Hoe anderen die stap zetten, staat in [geautomatiseerde kartering](/kennis/ai-kartering-geoai/).

## Wat controleer je voor de WOZ vanaf het bureau?

Voor de waardebepaling tellen objectkenmerken: een uitbouw, een dakkapel, een bijgebouw, de vorm van het dak. Het bovenaanzicht laat de voetafdruk zien. Het aantal bouwlagen en de gevel lees je van opzij.

Onze oblieke beelden zijn schuin genomen onder 45°, vanuit vier richtingen (noord, oost, zuid, west).  De Waarderingskamer is toezichthouder op de WOZ-waardering. Welke kenmerken je in de waardebepaling opneemt, stem je af op haar richtlijnen, niet op dit artikel. 

## Hoe beoordeel je een vergunning of een handhavingssignaal?

Bij een aanvraag kijk je vanaf het bureau naar de ligging op het perceel en naar wat er al omheen staat. Een true orthofoto houdt de erfgrens leesbaar naast hoge bebouwing. Een schuin beeld laat de gevel en de kap zien die de aanvraag beschrijft. In de viewer meet je afstanden, oppervlakten en hoogtes. 

Bij handhaving leg je twee opnames naast elkaar. Een nieuw bouwwerk of een andere verharding is dan een signaal om de situatie na te lopen, niet het besluit zelf. Of en hoe je dat signaal in een dossier gebruikt, legt de gemeente vast. Dat beoordelen wij niet.

Oblieke beelden winnen we landsdekkend in vanaf 2021.  Wij hebben landelijke orthofoto's vanaf 2003; die zijn op aanvraag beschikbaar.  Voor de gratis reeks en voor foto's van vóór die open data verwijzen we naar [luchtfoto-viewer voor Nederland](/kennis/luchtfoto-viewer-nederland/).

## Waar vind je actuele luchtfoto's van Groningen?

Gratis bovenaanzichten van Groningen en van de rest van Nederland staan in de PDOK Viewer en in de viewer van Beeldmateriaal Nederland. Je koppelt ze ook via WMS of WMTS.  PDOK is grover dan de 3 cm, landsdekkend, onder CC-BY en vanaf 2016.  Binnen PDOK zijn geen oblieke luchtfoto's te verkrijgen. 

Commerciële true orthofoto's en schuine beelden van heel Nederland, dus ook van Groningen, bekijk je bij ons in de viewer. Voor het 3D-stadsmodel van Gemeente Groningen zijn LiDAR, nadir- en oblieke beelden in één vlucht ingewonnen.  Dat project staat bij [3D-stadsmodel Groningen](/projecten/#3d-stadsmodel-groningen). Meer over het schuine beeld zelf: [oblieke luchtfotografie in Nederland](/kennis/oblieke-fotografie-nederland/).

## Wat kan Kavel 10 hetbestebeeld.nl hierin betekenen?

**Open data volstaat** als het loket een actuele achtergrond nodig heeft, of een globale check in bovenaanzicht. Begin daar.

**Onze true orthofoto past** als de BGT of de BAG raak moet aansluiten op hoge bebouwing, of als 3 cm detail nodig is om een kleine mutatie te zien. De landelijke true orthofoto op 3 cm is er vanaf 2026. 

**Schuine beelden passen erbij** als WOZ of vergunningen de gevel en de bouwlagen nodig hebben. Oblieke beelden winnen we landsdekkend in vanaf 2021. 

In het gemeentelijk GIS komt de foto binnen als WMTS, of als bestand. Orthofoto's leveren we in GeoTIFF, ECW, JP2 of als WMTS, standaard in RDNAP.  Integraties: REST API, ArcGIS Experience Builder-widget, Autodesk-koppeling (Revit, AutoCAD, Navisworks, Civil 3D) en een Geoweb-koppeling. 

hetbestebeeld.nl is onze online viewer voor luchtfoto's: werkt in de browser, zonder installatie, via een licentie.  De viewer sluit aan op kaartlagen zoals de BAG, het Kadaster en het Informatie Model Water.  Het product zelf staat bij [orthofoto's](/producten/#orthofoto).

Probeer hetbestebeeld.nl (voorheen Vision 10) 7 dagen gratis met de [proeflicentie](/producten/vision-10/proeflicentie/), met alle functies en zonder creditcard. 

## Veelgestelde vragen

### Welke geodata- of luchtfoto-oplossingen gebruiken Nederlandse gemeenten?

De open luchtfoto via PDOK en Beeldmateriaal Nederland is voor veel loketten de basis: gratis, landsdekkend, grover dan de 3 cm, vanaf 2016.  Daarnaast gebruiken gemeenten een true orthofoto, schuine gevelbeelden en een viewer waarin je meet. Wij leveren die true orthofoto op 3 cm, vanaf 2026. 

### Waar vind ik actuele luchtfoto's van Groningen?

In de PDOK Viewer en de viewer van Beeldmateriaal Nederland, voor het open bovenaanzicht.  Bij ons, in [hetbestebeeld.nl (voorheen Vision 10)](/producten/vision-10/), voor een true orthofoto op 3 cm en voor schuine beelden van heel Nederland, Groningen inbegrepen.  Voor Gemeente Groningen wonnen we ook LiDAR, nadir- en oblieke beelden in één vlucht in, voor het 3D-stadsmodel. 

### Hoe gebruiken gemeenten een luchtfoto bij het bijhouden van de BGT of de BAG?

Ze leggen de registratie over de foto en kijken waar de werkelijkheid afwijkt: nieuwbouw, sloop, nieuwe verharding. Een true orthofoto houdt het dak op de voetprint, zodat de vergelijking niet verschuift door omvalling.  De controle begint op het bureau.

### Volstaat open data voor WOZ-werk?

Voor een voetafdruk en een globale check vaak wel. PDOK is grover dan de 3 cm en heeft geen oblieke beelden.  Voor bouwlagen en gevelkenmerken heb je een schuin beeld nodig. De Waarderingskamer houdt toezicht op de WOZ-waardering. 

### Is een luchtfoto een handhavingsbesluit?

Nee. Twee jaargangen laten een verandering zien. Dat is een signaal om de situatie na te lopen. Het besluit en de manier waarop de gemeente het beeld in een dossier gebruikt, liggen bij de gemeente.

## Bronnen

**Extern (geraadpleegd 14-10-2026)**

- PDOK – Luchtfoto RGB (Open): https://www.pdok.nl/introductie/-/article/pdok-luchtfoto-rgb-open-
- PDOK Viewer: https://app.pdok.nl/viewer/
- Beeldmateriaal Nederland – Bekijk luchtfoto's: https://www.beeldmateriaal.nl/bekijk-luchtfotos
- Waarderingskamer: https://www.waarderingskamer.nl/

**Intern**

- Orthofoto: https://www.kavel10.nl/producten/#orthofoto
- hetbestebeeld.nl (voorheen Vision 10): https://www.kavel10.nl/producten/vision-10/
- Proeflicentie: https://www.kavel10.nl/producten/vision-10/proeflicentie/
- Integraties: https://www.kavel10.nl/producten/vision-10/integraties/
- Project 3D-stadsmodel Groningen: https://www.kavel10.nl/projecten/#3d-stadsmodel-groningen
- Kennis: [Wat is een orthofoto](/kennis/wat-is-een-orthofoto/)
- Kennis: [Orthofoto of oblieke luchtfoto](/kennis/orthofoto-vs-obliek/)
- Kennis: [Luchtfoto-viewer voor Nederland](/kennis/luchtfoto-viewer-nederland/)
- Kennis: [Oblieke luchtfotografie in Nederland](/kennis/oblieke-fotografie-nederland/)
- Kennis: [AI-kartering en GeoAI](/kennis/ai-kartering-geoai/)
